Wat betekent gehoorverlies?

Moet u het volume van de TV hoger zetten? Hoort u wel, maar begrijpt u niet altijd wat anderen zeggen? Vindt u het lastig om gesprekken op drukke plaatsen te volgen? Moet u vaak om herhaling vragen? Het zijn misschien tekenen van gehoorverlies.

Gehoorverlies is niet ongewoon en is niets om bang voor te zijn. Wij zijn er om u te helpen.

De statistieken liegen niet: u bent niet de enige met gehoorverlies. Ongeveer 16% van de wereldbevolking heeft last van gehoorverlies en circa 1 op de 3 mensen boven de 60 heeft gehoorverlies.
In België wacht men gemiddeld 7 jaar voor men zijn gehoorverlies laat behandelen.

Communicatie is het middelpunt van het leven. Zonder communicatie zouden we geen sociale wezens zijn en niet ten volle kunnen genieten van wat het leven ons te bieden heeft.

Gehoorverlies maakt het moeilijk om geluiden te horen, te begrijpen en te ordenen, vooral in rumoerige omgevingen. Spraak wordt onduidelijk.
Bij sociale situaties met veel lawaai vergt dit veel inspanning om te begrijpen wat iedereen zegt, zeker wanneer iedereen door elkaar begint te spreken.

Onze hersenen hebben een natuurlijk vermogen om geluiden te ordenen en er voorrang aan te geven, wat ‘selectieve’ aandacht wordt genoemd, dit is essentieel voor sociale interactie. Gehoorverlies vermindert ons vermogen om selectieve aandacht toe te passen.

We kunnen dus met andere woorden ons vermogen om te communiceren verliezen. Ons gehoor is één van onze belangrijkste zintuigen in dit opzicht. Als het onbehandeld blijft, beïnvloedt dit onze sociale contacten en interacties met mensen. Hierdoor lopen we het risico om minder van het leven te ervaren.

Onbehandeld gehoorverlies:

 

Het gehoor

Anatomie van het oor:

Ons auditief systeem bestaat uit 2 grote delen: enerzijds hebben we ons perifeer gehoororgaan, anders hebben we ons centraal gehoororgaan.

Ons perifeer gehoororgaan bestaat uit: 

  • het uitwendige oor of buitenoor
  • het middenoor
  • het inwendige oor of binnenoor.

Het centraal gehoororgaan bestaat uit onze gehoorzenuw (n.vestibulocochlearis) en onze hersenen. 

Het buitenoor, de oorschelp (ook wel pinna of auricula genaamd) en de uitwendige gehoorgang vangen geluidsgolven op en transporteren ze naar het middenoor. Het middenoor wordt door het trommelvlies van het uitwendige oor gescheiden.

Het middenoor is een met lucht gevulde holte in het rotsbeen waar de gehoorbeentjes, die hamer (malleus), aambeeld (incus) en stijgbeugel (stapes) genoemd worden, zich bevinden.  Deze holte staat door middel van de buis van Eustachius in verbinding met de neusholte. Het trommelvlies reageert op geluidsgolven door heen en weer te bewegen. De gehoorbeentjes vangen dat geluid op en gaan dit geluid gaan versterken vooraleer ze het doorgeven aan het slakkenhuis.

Het slakkenhuis ziet eruit zoals het heet en is gevuld met een vloeistof. In de cochlea bevinden zich ongeveer 15000 haarcellen die alle geluidsfrequenties opvangen en omzetten in ‘stroomstootjes’ die aan de gehoorzenuw worden doorgegeven. In het binnenoor, bij het slakkenhuis, bevindt zich trouwens ook het evenwichtsorgaan. Het komt daarom voor dat bepaalde vormen van gehoorverlies gepaard gaan met evenwichtsproblemen.

De gehoorzenuw ontvangt de stroomstootjes en geeft deze door aan de hersenen. In de herseen worden deze geluiden verder verwerkt. 

De mogelijke aard en oorzaken van gehoorverlies

Een gehoorverlies kent twee vormen; een perceptieverlies of een geleidingsverlies, maar kan ook een combinatie van beide zijn.

Sensorieneuraal gehoorverlies of perceptieverlies

Een perceptief gehoorverlies is het meest voorkomende type gehoorverlies. Bij dit type gehoorverlies gaat het om problemen in de cochlea of de gehoorzenuw of hersenen. In de meeste gevallen gaat dit over de beschadiging van de trilhaarcellen. vaak is dit het gevolg van het natuurlijk verouderingsproces, maar soms zijn er andere oorzaken:

  • Lawaaitrauma
  • Genetische afwijking
  • Virale infectie in het binnenoor
  • Sommige medische behandelingen zoals chemotherapie of radiotherapie
  • Hoofdtrauma

Een perceptief gehoorverlies kan medisch niet behandeld worden, maar een hoortoestel is in de meestal een aangewezen hulpmiddel. Bij een perceptiefverlies gaan de geluiden niet alleen stiller klinken, maar gaan ze vaak ook vervormen aangezien de balans tussen hoge en lage tonen meestal verstoord wordt. 

Conductief gehoorverlies of geleidingsverlies

Bij een conductief gehoorverlies bevindt het probleem zich in het buiten- en/of middenoor. Mogelijke oorzaken zijn:

  • Oorsmeerprop
  • Vochtophoping in het middenoor
  • Otosclerose (verbening van de gehoorbeentjes)
  • Middenoorontstekingen
  • Trommelvliesperforatie

In de meeste gevallen kan een geleidingsverlies medisch behandeld worden. Bij een conductief verlies gaan vooral de geluiden veel stiller gaan klinken. 

Gemengd gehoorverlies

Hierbij treden zowel een perceptiegehoorverlies als een geleidingsverlies op. Oplossingen voor een gemengd gehoorverlies kunnen zowel een medisch behandeling als het dragen van een hoortoestel zijn.

De graad van uw gehoorverlies

  • <20 dB HL: normaal gehoor
  • 21 – 40 dB HL: licht gehoorverlies
  • 41 – 70 dB HL: matig gehoorverlies
  • 71 – 90 dB HL: ernstig gehoorverlies
  • >90 dB HL: zeer ernstige gehoorverlies of doofheid

Wat is ouderdomsslechthorendheid?

Bij het ouder worden gaat het gehoor langzamerhand achteruit. Dit wordt presbyacusis of ouderdomsslechthorendheid genoemd. De oorzaak is een natuurlijke slijtage van de haarcellen in het binnenoor. Het gehoor wordt minder scherp, ook al merkt men dat zelf niet zo snel. Vaak denkt men dan dat de andere onduidelijk spreekt. 

Ouderdomsslechthorendheid treedt typisch op vanaf ongeveer het vijftigste levensjaar, maar kan ook al eerder beginnen. Niet iedereen krijgt er last van: onderzoek wijst uit dat op hoge leeftijd (75+) ongeveer de helft van de bevolking last heeft van slechthorendheid.